Witamina C

Witamina C (kwas askorbinowy) jest witaminą rozpuszczalną w wodzie i niezbędnym składnikiem diety człowieka, ponieważ nie mamy zdolności jej syntezy.

Rola witaminy C w organizmie człowieka jest niezwykle kompleksowa. 

1.     Niezbędna w  syntezie kolagenu.

2.    Wzmacnia dziąsła i zęby.

3.    Wpływa na proces gojenia się ran i zrastania kości.

4.   Udział w syntezie hormonów kory nadnerczy.

5.    Synteza kwasów żółciowych.

6.    Ułatwia wchłanianie żelaza w przewodzie pokarmowym.

7.    Działanie antyoksydacyjne.

8.   Aktywuje wiele enzymów i bierze udział w licznych przemianach węglowodanów, białek i tłuszczów.

                          

Warto podkreślić, że wykazano, że witamina C nie jest skuteczna w zapobieganiu, czy leczeniu przeziębienia poza szczególnymi przypadkami osób uprawiających intensywnie treningi w zimnym otoczeniu.

Należy pamiętać, że witamina ta jest bardzo wrażliwa na działanie czynników zewnętrznych takich jak wysoka temperatura, światło oraz bezpośredni kontakt z powietrzem, dlatego łatwo ulega zniszczeniu np. w przypadku dodawania cytryny do gorącej herbaty.

Skutki niedoburu:

Mniej nasilony niedobór witaminy C może  skutkować osłabieniem organizmu, zmęczeniem, zaburzeniami w przemianach metabolicznych, kruchością naczyń krwionośnych, zmniejszoną odpornością na infekcje oraz wolniejszym gojeniem się ran.

Znaczny niedobór witaminy C może być przyczyną szkorbutu czyli klasycznego zespołu chorobowego wywołanego niedoborem witaminy C, który objawia się przede wszystkim krwawieniami podskórnymi i do innych narządów, osłabieniem mięśni, obrzękiem dziąseł oraz chwiejącymi się zębami.

Normalne zapasy ustrojowe pokrywają zapotrzebowanie na 3-4 miesiące, dlatego musimy pamiętać o jej ciągłym uzupełnianiu wraz z dietą lub za pomocą suplementów. Na niedobór witaminy C szczególnie narażeni są palacze tytoniu. 

Skutki nadmiaru:

Przyjmowana w nadmiarze może powodować objawy ze strony przewodu pokarmowego takie jak dolegliwości żołądkowe, nudności czy biegunkę. Szkodliwe może być stosowanie większych dawek w przypadku skłonności do powstawania kamieni nerkowych, hemochromatozy, talasemii czy niedokrwistości syderoblastycznej. Stosowanie wyższych dawek witaminy C może być również szkodliwe dla płodu u kobiet w ciąży.  

Naturalne źródła pokarmowe:

Przykładowe produkty będące doskonałym źródłem witaminy C – Acerola, owoce róży, papryczka chili zielona, nać pietruszki, czarna porzeczka, papryka, koperek, brukselka.

W 1937 za badania nad witaminą C naukowcom Szent-Györgyi (w dziedzinie fizjologii lub medycyny) oraz  Haworth (w dziedzinie chemii) przyznano Nagrody Nobla.

 

Bibliografia:

Robert K. Murray, Daryl K. Granner, Victor William Rodwell, Franciszek Kokot, Zenon Aleksandrowicz, Harold A. Harper: Biochemia Harpera ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2008.

https://www.mp.pl/pacjent/dieta/zasady/63300,witamina-c

https://pl.wikipedia.org/wiki/Kwas_askorbinowy

https://www.doz.pl/zdrowie/h10973-Witamina_C_kwas_askorbowy

Follow by Email